english

Για ένα ρεύμα ανάταξης και επανίδρυσης της ΛΑΕ

Για ένα ρεύμα ανάταξης και επανίδρυσης της ΛΑΕ

Του Δημήτρη Μητρόπουλου.

Η ιδρυτική συνδιάσκεψη της ΛΑΕ πραγματοποιειται σε μια νέα φάση. Η ψήφιση του ασφαλιστικού – φορολογικού αλλά κυρίως των μόνιμων διαδικασιών επιτήρησης και εκχώρησης της λαϊκής κυριαρχίας (υπερ-ταμείο, ΓΓΔΕ, δημοσιονομικός «κόφτης») εμπεδώνουν ακόμα περισσότερο το μνημονιακό καθεστώς και την αίσθηση του αδιεξόδου.

Η αίσθηση της εθνικής ταπείνωσης ελέω επιτήρησης θα συνδυάζεται με τα υλικά αποτελέσματα της ακρίβειας λόγω αύξησης ΦΠΑ, των νέων εκκαθαριστικών της εφορίας, του νέου ΕΝΦΙΑ, της συμπίεσης των μισθών και της γενίκευσης της μαύρης εργασίας (ώστε η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα να «αντέξει» στα αυξημένα φορολογικά βάρη) που θα δημιουργούν εκρηκτικούς όρους.

Όμως οι όροι αυτοί θα συμπιέζονται από την ήττα που έχει υποστεί το αντιμνημονιακό κίνημα μετά το καλοκαίρι του 2015 και την διάψευση της «ελπίδας».

Η ήττα έχει κι άλλο βάθος

Αποτελεί σημαντικό λάθος να παραβλέψουμε το βάθος αυτής της ήττας. Όχι για να μοιρολατρούμε. Αλλά για να κατανοήσουμε τους στόχους που πρέπει να βάλουμε και τις αλλαγές που πρέπει να κάνουμε. Η ήττα αυτή δημιουργεί – και θα εξακολουθήσει να δημιουργεί – συνέπειες σε τρία επίπεδα.

Ότι δεν υπάρχει εναλλακτική. Στην αίσθηση αυτή βαραίνει η αίσθηση ότι δεν υπάρχει εναλλακτικός τρόπος ύπαρξης και οργάνωσης της οικονομίας, της δημόσιας διοίκησης, της σχέσης δημοσίου-ιδιωτικού, πέρα από τα νεοφιλελεύθερα δόγματα. Κυρίως όμως αφορά το ότι η ρήξη με τους δανειστές και το διεθνές πλαίσιο δημιουργεί περιπέτειες και συγκρούσεις που είναι δύσκολα διαχειρίσιμες. Ότι η μικρή βάρκα που λέγεται Ελλάδα δε θα μπορεί να αντέξει μια τέτοια τρικυμία στον ωκεανό της ιμπεριαλιστικής παγκοσμιοποίησης. Έτσι στη λογική του μικρότερου κακού (αφού η ρήξη φαίνεται ως το ανεξέλεγκτο κακό) το μνημονιακό καθεστώς κερδίζει την ανοχή των πληττόμενων στρωμάτων.

Ότι δεν υπάρχει διάκριση αριστεράς-δεξιάς. Το βασικό επιχείρημα της δεξιάς προς τη ριζοσπαστική αριστερά τις τελευταίες 2 δεκαετίες ήταν το «φωνάζετε, διαμαρτύρεστε, αλλά αν ήσασταν στην εξουσία θα κάνατε τα ίδια». Ο ΣΥΡΙΖΑ δικαίωσε αυτήν την κριτική με το χειρότερο τρόπο. Σήμερα η αριστερά κυβερνάει με το πρόγραμμα και την ηθική της δεξιάς. Για έναν σημερινό 25άρη δεν υπάρχει διάκριση αριστεράς-δεξιάς, καθώς και οι δύο λένε ψέμματα για να ανέβουν στην εξουσία, εφαρμόζουν το πρόγραμμα που τους υπαγορεύουν τα μεγάλα συμφέροντα, αναπαράγουν την ίδια κούφια φρασεολογία και ξύλινη γλώσσα περί ανάπτυξης, φοροδιαφυγής, διαπραγμάτευσης. Η ζημιά που έχει γίνει στο αξιακό φορτίο της αριστεράς, όλης της αριστεράς, είναι τεράστια και με ιδεολογικό και ηλικιακό βάθος.

Τρίτη συνέπεια, ότι δεν υπάρχει εμπιστοσύνη σε κανέναν, ότι όλοι ίδιοι είναι, ότι δεν έχουν, ούτε ενδιαφέρονται να έχουν και να εκφράσουν ένα ρεαλιστικό και αξιόπιστο σχέδιο διεξόδου από την κρίση. Αυτό αφορά τα σημερινά κεντρικά στελέχη της ΛΑΕ που ήταν στο ΣΥΡΙΖΑ, ήταν σε κυβερνητικές θέσεις, διαβεβαίωναν για την ανατροπή των μνημονίων, καθησύχαζαν ότι δεν υπάρχει περίπτωση η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ να υποχωρήσει, ότι το πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ είναι αξιόπιστο. Η ήττα της «ελπίδας» αφορά και τα στελέχη αυτά, παρά την ηθική υπεροχή τους, αφού άφησαν υπουργεία και θέσεις για να μην προδώσουν τα ιδανικά και τις αξίες τους. Και το πιο άρτιο και ολοκληρωμένο πρόγραμμα να είχαμε ως ΛΑΕ, είμαστε ως σχηματισμός στο κάδρο της αναξιοπιστίας. Όχι για αυτά που λέμε τόσο, όσο με την έννοια πως ότι και να λέμε (παύση πληρωμών, εθνικοποίηση τραπεζών, σύγκρουση με το διεθνές και εγχώριο σύστημα) δεν έχουμε σκοπό να το κάνουμε και ούτε προετοιμαζόμαστε γι’ αυτό. Αυτό είναι το κυρίαρχο σύμπτωμα της αναξιοπιστίας που αφορά και το δικό μας χώρο.

Ποιος είναι ο αποφασιστικός κρίκος για την αντιστροφή της ήττας; Είναι φανερό ότι η αντιστροφή δεν είναι μια εύκολη διαδικασία. Αφορά το πρόγραμμα, τη φυσιογνωμία, την ιδεολογία, την ηγεσία. Το βασικότερο όλων όμως είναι η βήμα-βήμα ανάκτηση της αξιοπιστίας. Και την καλύτερη δυνατή ΛΑΕ να είχαμε σήμερα και το καλύτερο δυνατό μέτωπο να είχαμε οικοδομήσει, θα είχαμε να αντιμετωπίσουμε όρια και τείχη στην κοινωνική και πολιτική μας παρέμβαση λόγω του βάθους της ήττας του καλοκαιριού. Τα όρια αυτά γίνονται ανυπέρβλητα όταν επαναλαμβάνονται λάθη του παρελθόντος.

Ένας αναγκαίος απολογισμός της ΛΑΕ από το Σεπτέμβριο

Ίσως φαίνεται οξύμωρο ένα κεντρικό σύνθημα-αίτημα στην ιδρυτική συνδιάσκεψη της ΛΑΕ να αφορά την επανίδρυσή της. Η ιδρυτική πράξη της ΛΑΕ υπήρξε το τιμητικό ΟΧΙ των πρώην βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ στην μνημονιακή στροφή του κόμματος-κυβέρνησης τους. Η ΛΑΕ διευρύνθηκε και με άλλες δυνάμεις από την ΑΝΤΑΡΣΥΑ-ΜΑΡΣ και αξιοποιώντας την άμεση εμπειρία συγκρότησε μια αρχική διακήρυξη που έπαιρνε σωστή θέση στα βασικά ερωτήματα της ρήξης με τους δανειστές (ευρωζώνη, χρέος).

Έκτοτε η ΛΑΕ είχε να λύσει πολλά προβλήματα. Προβλήματα να στηθεί ένας πολιτικός οργανισμός από την αρχή. Να αντισταθεί στην απογοήτευση και την αποστράτευση. Να διαχειριστεί τη διάσπαση με το ΣΥΡΙΖΑ σε μια σειρά χώρους. Κυρίως να παρέμβει στις εξελίξεις με μια ορισμένη πολιτική γραμμή που να έχει σχέση με το ρεύμα απογοήτευσης αλλά και με τη νέα μνημονιακή επίθεση (ιδιωτικοποιήσεις, ασφαλιστικό, φορολογικό).

Η ΛΑΕ εξαρχής είχε βασικό έλλειμμα πολιτικού σχεδιασμού. Από το κεντρικό σύνθημα στην προεκλογική περίοδο (το ΟΧΙ θα νικήσει), όταν ήταν φανερό ότι το ΟΧΙ είχε ηττηθεί το μεσημέρι της 6ης          Ιουλίου. Κυρίως από τη γραμμή που ακολούθησε σε όλο το διάστημα από το φθινόπωρο ως σήμερα. Η γραμμή «όπου να ‘ναι καταρρέει η κυβέρνηση Τσίπρα από το βάρος των αντιλαϊκών μέτρων, των κοινωνικών αντιδράσεων και των εσωκομματικών αντιπαραθέσεων» ήταν μια γραμμή που δεν εκτιμούσε σωστά τις εξελίξεις. Όχι γιατί δεν υπήρχε περίπτωση μικρού ατυχήματος είτε με τους δανειστές, είτε με την κοινοβουλευτική ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ. Αλλά γιατί ήταν δηλωμένο σε όλους τους τόνους ότι οι δανειστές δεν ήθελαν εκλογές και το όποιο ατύχημα θα αντιμετωπιζόταν με πολιτικές εξελίξεις από την υπάρχουσα Βουλή. Τη βασική αυτή λαθεμένη εκτίμηση ακολουθούσαν και μια σειρά άλλα προβλήματα φυσιογνωμίας. Τη μη ρήξη με τις δυνάμεις του ΣΥΡΙΖΑ σε πολλούς χώρους, την αμφισημία στη θέση μας για την ευρωζώνη και την Ε.Ε., τα προβλήματα λειτουργίας και δημόσιας εικόνας κ.α. Το κυριότερο όμως είναι ότι η ΛΑΕ ακολούθησε ένα συγκεκριμένο πολιτικό σχέδιο με βάση αυτήν την εκτίμηση. Το πολιτικό σχέδιο μιας προεκλογικής εκστρατείας διαρκείας όπου το σχέδιο εξαντλούνταν σε εκδηλώσεις και ομιλίες ανά την Ελλάδα 2-3 κεντρικών στελεχών με εξαγγελίες κυβερνητικών προγραμμάτων και γενικών αντιμνημονιακών συνθημάτων (δεν θα περάσει, όχι στα νέα μνημόνια). Η ΛΑΕ κινήθηκε με την «ευκολία» και τη δοκιμασμένη συνταγή του σχεδίου του ΣΥΡΙΖΑ του 2012. Σε μια όμως εντελώς διαφορετική εποχή με διαφορετικά καθήκοντα.

Τα κεντρικά προβλήματα της ΛΑΕ προς επίλυση

Στη συνδιάσκεψη οι παραπάνω απολογισμοί και εκτιμήσεις θα πρέπει να συζητηθούν. Όμως το βασικό στοίχημα για τη συνδιάσκεψη είναι να ορίσουμε βήματα και τομές ώστε να δοθεί διέξοδος στο εγχείρημα της ΛΑΕ.

Το σύνολο της αριστεράς βρίσκεται σε μια κακή κατάσταση που ορίζεται μεταξύ παραίτησης, εξατομίκευσης και αγνωστικισμού. Αν το ΚΚΕ παίζει το παιχνίδι της λαϊκής εξουσίας που σημαίνει αδρανοποίηση-αναχώρηση από το σήμερα και αναμονή-προσδοκία κοινοβουλευτικής ανόδου, η ΑΝΤΑΡΣΥΑ βρίσκεται σε παραλυσία και προσπαθεί πασχίζοντας να διαχωριστεί από την ΛΑΕ και να αποδείξει ότι δικαίως υπάρχει γιατί καλύπτει το χώρο της αντιΕΕ αριστεράς.

Στη ΛΑΕ ακόμα υπάρχει υλικό, υπάρχει εμπειρία, υπάρχουν οι βασικές προγραμματικές αφετηρίες για τη ρήξη με τους δανειστές για μια φιλολαϊκή διέξοδο από την κρίση, υπάρχουν κοινωνικές αναφορές και ορισμένες συνδικαλιστικές εκπροσωπήσεις, το κυριότερο υπάρχει ανενεργή νεολαία.

Στη συνδιάσκεψη πρέπει να επιδιώξουμε να ανοίξει ο διάλογος, αλλά κυρίως η ΛΑΕ στις 26/06 πρέπει να πάρει συγκεκριμένες στοχευμένες αποφάσεις που θα σηματοδοτούν τη διάθεση της να ανταποκριθεί στα νέα καθήκοντα και να κάνει μια μικρή τομή με τον εαυτό της.

Πρώτη τομή, το πολιτικό σχέδιο της ΛΑΕ. Η ΛΑΕ πρέπει να γίνει ο καταλύτης και πρωταγωνιστής για τη συγκρότηση ενός πλατιού μετώπου αντίστασης, σε τελική ανάλυση του πολιτικού αγώνα για την ανατροπή του μνημονιακού καθεστώτος. Η ΛΑΕ την επομένη της συνδιάσκεψης δε συμπεριφέρεται ως να είναι η ίδια το μέτωπο και διαθέτει τον εαυτό της για τη συγκρότηση ενός τέτοιου μετώπου χωρίς ηγεμονισμούς, περιχαρακώσεις και «κομματικούς πατριωτισμούς». Συγκροτεί το μέτωπο αντίστασης και διεξόδου από τα πάνω με όλες τις αριστερές, προοδευτικές, δημοκρατικές αντιμνημονιακές δυνάμεις και από τα κάτω με πρωτοβουλίες αντίστασης. Μέτωπο αντίστασης σημαίνει ότι τα όργανα, οι ΠΕ, τα τμήματα, η νεολαία, το εργατικό στοιχίζονται έτσι ώστε να συγκροτήσουν κινήματα και αντιστάσεις και όχι απλά ως μηχανισμός εκλογικής και κοινοβουλευτικής ετοιμότητας γύρω από κάποιους πρώην βουλευτές.

Δεύτερη τομή η πραγματική τομή με το προγραμματικό παρελθόν του ΣΥΡΙΖΑ. Σήμερα, από το προσφυγικό, τη δημοσιονομική πολιτική, τα δημόσια έσοδα και την προστασία της δημόσιας περιουσίας έως τη λειτουργία της κουτσουρεμένης αστικής δημοκρατίας βοά το πρόβλημα κυριαρχίας. Τα αιτήματα της εθνικής ανεξαρητσίας και της λαϊκής κυριαρχίας πρέπει να αναβαθμιστούν. Η προσπάθεια κάλυψης του αντιΕΕ χώρου και επικοινωνίας με τον διευρυνόμενο ευρωσκεπτικισμό απαιτεί γλώσσα, συνθηματολογία και πρόγραμμα που ξεφεύγει από τη γενική αντιμνημονιακή ρητορεία και τα αιτήματα ενάντια στη λιτότητα. Στις θέσεις αυτές οι πλευρές πρέπει να αναβαθμιστούν και με μια καμπάνια διαρκείας και κατάλληλες μορφές (περιφερειακά συνέδρια, εκδηλώσεις κοκ) να εξειδικευτούν ώστε η ΛΑΕ να οικοδομήσει σε σύντομο χρόνο ένα αξιόπιστο πρόγραμμα διεξόδου, μια συνολική πολιτική πρόταση άμεσων υλοποιήσιμων προτάσεων για την ανεργία, τη φτώχεια, την παραγωγή, τη δημοκρατία, τη δημόσια διοίκηση, τις διεθνείς σχέσεις. Συνολική πολιτική πρόταση ανατροπής της «νέας» μνημονιακής κοινωνίας που έχει οικοδομηθεί.

Τρίτη τομή, η φυσιογνωμία της ΛΑΕ. Η ΛΑΕ πρέπει να φύγει από το κάδρο της αναξιοπιστίας και μια φθαρμένη εικόνα. Αυτό σημαίνει πρώτα και κύρια να τροποποιήσει την εικόνα της από μια κοινοβουλευτικού τύπου δύναμη, σε μια αντισυστημική κινηματική δύναμη. Να απευθυνθεί πρώτα και κύρια στον κόσμο της αποχής, της νεολαίας, του ευρωσκεπτικισμού, τον κόσμο της γενικευμένης δυσαρέσκειας και αναξιοπιστίας. Εκεί είναι η δεξαμενή των κινημάτων και των ψήφων. Μέσα από αυτή μπορεί να αντλήσει δύναμη, να θεμελιωθεί μια πραγματικά λαϊκή αριστερή μετωπική δύναμη. Αυτό όμως απαιτεί ενεργή Πολιτική Επιτροπή και νέα άφθαρτη ηγετική προβαλλόμενη ομάδα, που σημαίνει ότι σε αυτή την αρχική φάση μια νέα ηγετική ομάδα μαζί με ολιγομελή ομάδα της «παλιάς φρουράς», προβάλλει και αναλαμβάνει την ευθύνη της δημόσιας έκφρασης της ΛΑΕ (site, MMEκλπ).

Τέταρτη απόφαση. Η συνδιάσκεψη πρέπει να εκπονήσει και να συζητήσει τις βασικές κατευθύνσεις ενός σχεδίου ιεράρχησης των μετώπων που πρέπει να ανοίξει. Το ζήτημα της λαϊκής κυριαρχίας με όλες τις προεκτάσεις του (προσφυγικό και ΝΑΤΟποίηση του Αιγαίου, κόφτης, ταμείο αποκρατικοποιήσεων), το ζήτημα της μετωπικής απεύθυνσης στις υπόλοιπες αριστερές και δημοκρατικές αντιμνημονιακές δυνάμεις για την επίλυση του πολιτικού προβλήματος, το ζήτημα της υποβάθμισης της παιδείας και της υγείας και της πάλης για τις συνέπειες της φτώχειας μέσα στις γειτονιές είναι τα μέτωπα που πρέπει να σχεδιαστούν με διαφορετικό τρόπο απ’ ότι σχεδιάστηκε για παράδειγμα η μάχη του ασφαλιστικού.

Το κείμενο αποτελεί απόσπασμα από άρθρο στο περιοδικό «Αριστερή Συσπείρωση»

Προσθήκη σχολίου

Make sure you enter the (*) required information where indicated.Basic HTML code is allowed.

επιστροφή στην κορυφή